Nisja e pirjes së duhanit para moshës 20 vjeç mund të ketë pasoja serioze për shëndetin tuaj më vonë – edhe nëse nuk keni ndezur një cigare për dekada.
Studiues nga Spitali Kombëtar i Universitetit të Seoulit në Korenë e Jugut analizuan të dhëna nga mbi 9.2 milionë të rritur për të zbuluar lidhjen midis moshës kur dikush nis të pijë duhan dhe rrezikut për të pësuar një atak në zemër ose goditje në tru më vonë në jetë.
Lidhja midis pirjes së duhanit dhe sëmundjeve kardiovaskulare është tashmë e njohur, por ka pasur pak hulumtime mbi rreziqet që lidhen me moshën kur dikush nis të pi duhan.
Studiuesit analizuan të dhëna nga 9,295,979 të rritur koreanë që ishin nën kontroll mjekësor në vitin 2009. Asnjë nga pjesëmarrësit nuk kishte sëmundje të mëparshme të zemrës apo histori të goditjes në tru, dhe rreth 3.7 milionë prej tyre ishin duhanpirës.
Nga kjo grup, gati një e katërta kishte nisur pirjen para moshës 20 vjeç, dhe 2 për qind para moshës 15 vjeç.
Studiuesit ndoqën më pas se kush kishte pësuar atak në zemër, goditje në tru ose kishte ndërruar jetë nga çdo shkak. Ata morën parasysh gjithashtu faktorë të tjerë shëndetësorë si sasia totale e duhanit gjatë jetës (paketa në vit), mosha, gjinia, pesha, tensioni i gjakut, kolesteroli, diabeti, konsumi i alkoolit dhe aktiviteti fizik.
Analiza tregoi se rreziku më i lartë ishte tek ata që nisën të pinin para moshës 20 vjeç dhe pinin shumë, duke u konsideruar “pirës të rëndë” ata që pinin mbi 20 paketa duhani në vit.
Edhe ata që dikur kishin pirë shumë por kishin lënë duhanin, mbeteshin në rrezik më të lartë.
Në krahasim me jo-duhanpirësit, kjo grup kishte më shumë se dyfishin e rrezikut për atak në zemër dhe rreth 80 për qind më shumë rrezik për goditje në tru. Ata kishin gjithashtu rrezik shumë më të lartë për vdekje gjatë periudhës së ndjekjes prej deri në 9.3 vjet.
Pirësit e rëndë që nisën të pinin të rinj ishin në gjendje më të keqe se ata që nisën pas moshës 20 vjeç, por ata që nisën para moshës 15 vjeç ishin në rrezik më të lartë për goditje në tru, atak në zemër, sëmundje kardiovaskulare dhe vdekje.
Rreziqet mbetën të larta edhe pasi u mor parasysh sasia totale e duhanit – pra edhe nëse dikush nisi të pinte i ri, por la duhanin shpejt.
Studiuesit përfunduan se sa më herët të nisesh të pish duhan, aq më shumë dëm bën çdo cigare shtesë me kalimin e kohës. Ata sugjeruan se kjo ndodh sepse enët e gjakut të rinj janë më të ndjeshme ndaj dëmtimit dhe dëmtimi i arterieve – shkaku kryesor i sëmundjeve kardiovaskulare – mund të fillojë që në fëmijëri.
Pirja e hershme e duhanit mund të shkaktojë inflamacion afatgjatë, të ndikojë në nivelet e kolesterolit dhe koagulimin e gjakut, si dhe të rrisë varësinë nga nikotina. Ata që nisën të pinin herët ishin gjithashtu më të prirur të konsumonin më shumë alkool, të bënin më pak ushtrime dhe të hanin më shumë ushqime të përpunuara.
Megjithatë, studimi ishte observacional dhe u bazua në një pyetësor të vetëm, prandaj rezultatet nuk mund të konsiderohen shkak-pasojë.
Autori kryesor, Jung Hun Koh, tha se shpreson që kjo hulumtim të rrisë sasinë e informacionit anti-duhan për të rinjtë.
“Nisja e hershme e pirjes mund të tregojë një varësi më të fortë ndaj kësaj sjelljeje të dëmshme sociale. Analiza jonë mbështet efektet e varësisë nga mosha dhe intensiteti i pirjes mbi shfaqjen e sëmundjeve kardiovaskulare. Nisja e pirjes në adoleshencë dhe të rinjtë e hershëm rrit ndjeshëm rreziqet krahasuar me nisjen pas moshës 30 vjeç.”
Ky studim vjen vetëm disa muaj pas një hulumtimi amerikan që tregoi se edhe një ose dy cigare në ditë mund të kenë pasoja serioze për shëndetin, edhe pas shumë viteve që nuk pihet më.
Studiuesit nga Johns Hopkins Ciccarone Center në Baltimore analizuan të dhëna nga 22 studime të ndryshme, që ndoqën 330,000 njerëz për afërsisht 20 vjet. Ata regjistruan mbi 125,000 vdekje dhe 54,000 ngjarje kardiovaskulare, si atak në zemër, goditje në tru dhe dështim të zemrës.
Dr. Michael Blaha tha:
“Ky është një nga studimet më të mëdha mbi pirjen e duhanit deri më sot, duke përdorur të dhëna të cilësisë më të lartë në literaturën epidemiologjike të sëmundjeve kardiovaskulare.”
Analiza tregoi se pirja me intensitet të ulët – 2 deri në 5 cigare në ditë – lidhet me 50% rrezik më të lartë për dështim të zemrës dhe 60% rrezik më të lartë për vdekje nga çdo shkak, krahasuar me jo-duhanpirësit.
Rreziku i ngjarjeve kardiovaskulare bie më shumë gjatë dhjetë viteve të para pas lënies së duhanit, por edhe 30 vjet pas ndalimit, ish-duhanpirësit kishin rrezik më të lartë krahasuar me ata që kurrë nuk kishin pirë.
Dr. Blaha përfundoi:
“Kur bëhet fjalë për ndalimin e duhanit, sa më herët, aq më mirë.”
The post Pse mosha kur nisni të pini duhan ka më shumë rëndësi sesa sa pini – mund të rrisë rrezikun e goditjes në tru dekada më vonë appeared first on Alsat.
