Zvicra do të votojë më 27 shtator për një nismë që synon të forcojë neutralitetin e vendit dhe ta përcaktojë atë më qartë në Kushtetutë. Nëse miratohet, ndryshimet do të kufizonin bashkëpunimin ushtarak me aleanca si NATO, përveç rasteve kur Zvicra sulmohet.
Nisma parashikon gjithashtu kufizime për vendosjen e sanksioneve ekonomike ndaj vendeve të përfshira në konflikte. Sipas propozimit, Zvicra nuk do të mund të vendoste sanksione, përveç rasteve kur ato miratohen nga Kombet e Bashkuara.
Referendumi mbështetet nga Partia Popullore Zvicerane, ndërsa qeveria dhe shumica e partive politike janë kundër. Ministri i Jashtëm Ignazio Cassis ka paralajmëruar se një interpretim më strikt i neutralitetit do të kufizonte bashkëpunimin me partnerët evropianë dhe NATO-n, përfshirë edhe stërvitjet e përbashkëta.
Debati është intensifikuar pas vitit 2022, kur Zvicra iu bashkua sanksioneve të Bashkimit Evropian ndaj Rusisë pas pushtimit të Ukrainës. Mbështetësit e nismës argumentojnë se ky vendim ka cenuar neutralitetin tradicional të vendit.
Zvicra është neutrale që nga viti 1815 dhe nuk është anëtare e NATO-s, por bashkëpunon me aleancën përmes programeve të partneritetit dhe aktiviteteve të ndryshme.
Sondazhet e fundit tregojnë se nisma përballet me vështirësi. Një sondazh i publikuar më 21 gusht tregoi se 54% e të anketuarve ishin kundër ndryshimit, ndërsa 42% e mbështesnin.
Në qendër të referendumit është e ardhmja e politikës së jashtme zvicerane – nëse neutraliteti duhet të mbetet fleksibël apo të forcohet me rregulla kushtetuese që kufizojnë bashkëpunimin ushtarak dhe politik me Perëndimin. Përgjigjen do ta japin votuesit më 27 shtator.