Preferenca për ushqime të zakonshme si makaronat integrale ose djathi krem mund të lidhet me autizmin përmes ndikimeve të lehta në sistemin imunitar, sugjeron një studim i ri shkencor.
Studiues nga Spitali Qilu i Universitetit Shandong në Kinë analizuan të dhëna gjenetike që japin indicie mbi zakonet ushqimore afatgjata të individëve. Kjo u lejoi atyre të shqyrtonin nëse modelet e ushqyerjes gjatë gjithë jetës lidhen me çrregullimet e spektrit të autizmit.
Nga afro 200 ushqime të analizuara, dy dolën në pah: makaronat integrale, që përmbajnë gluten, dhe djathi krem (cheese spread), i pasur me kazeinë – një proteinë qumështi. Sipas analizës, të dyja u shoqëruan me një probabilitet më të lartë për autizëm. Në të kundërt, bananet treguan një lidhje të kundërt: personat që kishin prirje t’i konsumonin më shpesh rezultuan më pak të prirur të ishin autikë.
Duke përmbledhur gjetjet, autorët shkruajnë: “Studimi ynë sugjeron se konsumimi i makaronave integrale dhe djathit krem përbën një faktor rreziku për çrregullimet e spektrit të autizmit.”
Autizmi shpesh shoqërohet me probleme të tretjes, si kapsllëk, diarre dhe dhimbje barku, dhe disa studime kanë treguar ndryshime në florën e zorrëve tek personat autikë. Për këtë arsye, dieta është bërë një fushë me interes në rritje, megjithëse ekspertët theksojnë se provat se ndryshimet ushqimore përmirësojnë simptomat e autizmit mbeten të paqarta dhe të përziera.
Si pasojë, disa familje përpiqen të ndryshojnë dietën e fëmijëve të tyre, duke përjashtuar glutenin dhe produktet e qumështit. Këto qasje janë të debatueshme dhe mendimet mjekësore janë të ndara nëse ato ndihmojnë shumicën e fëmijëve autikë apo vetëm një nëngrup të vogël me probleme të theksuara gastrointestinale.
Studimi i ri, i botuar në revistën Frontiers in Nutrition, përfshiu dy analiza të ndara. Fillimisht, studiuesit shqyrtuan baza të mëdha të dhënash gjenetike për të parë nëse personat me prirje të përjetshme për të konsumuar ushqime të caktuara kishin më shumë ose më pak gjasa të ishin autikë.
Ata theksojnë qartë se kjo nuk do të thotë se ngrënia apo shmangia e ushqimeve të caktuara shkakton autizëm, apo se dieta mund ta parandalojë atë. Autizmi është i pranishëm që nga lindja, edhe pse shpesh diagnostikohet më vonë në fëmijëri.
Ekipi kërkimor shqyrtoi gjithashtu nëse aktiviteti i sistemit imunitar mund të shpjegojë lidhjet e vërejtura. U gjetën shenja se djathi krem, në veçanti, lidhej me ndryshime në disa tregues imunitarë të lidhur me infeksionin dhe inflamacionin, megjithëse këto efekte ishin të vogla dhe komplekse.
Në pjesën e dytë të studimit, u analizuan kartelat mjekësore të 78 fëmijëve autikë të moshës dy deri në shtatë vjeç. Me mbështetjen e prindërve, rreth gjysma e tyre ndoqën një dietë pa gluten dhe pa produkte qumështi për një periudhë nga gjashtë muaj deri në një vit, ndërsa pjesa tjetër vazhdoi dietën e zakonshme.
Studiuesit ndoqën ndryshimet në sjellje, përfshirë veprimet e përsëritura, të folurin dhe ndërveprimin social, si dhe matën tregues imunitarë të ndjeshmërisë ndaj qumështit dhe grurit. Në fund të periudhës së studimit, nuk u vërejt ndonjë ndryshim i qartë në rezultatet standarde të simptomave të autizmit mes dy grupeve. Megjithatë, fëmijët që shmangën glutenin dhe bulmetin treguan një rënie të ndjeshme të antitrupave imunitarë të lidhur me qumështin dhe grurin.
Autorët theksojnë se kjo tregon se dieta mund të ndikojë në reagimet imunitare, duke shkruar se “ndjekja e një diete pa gluten dhe pa kazeinë mund të modulojë në mënyrë efektive përgjigjet imunitare specifike ndaj ushqimit”. Megjithatë, ata paralajmërojnë se kjo nuk do të thotë se dieta është trajtim për autizmin: “Ndryshimet dietike mund të ndihmojnë shëndetin e përgjithshëm të personave me çrregullime të spektrit të autizmit, por nuk janë trajtim i drejtpërdrejtë i ASD-së.”
Ekspertë të pavarur vlerësojnë se studime të tilla janë të dobishme për të identifikuar modele dhe lidhje, por nuk mund të provojnë se ushqimet shkaktojnë autizëm apo se ndryshimi i dietës është një terapi efektive. Ata paralajmërojnë gjithashtu se dietat kufizuese mund të sjellin rreziqe, sidomos për fëmijët e vegjël, nëse nuk menaxhohen me kujdes.
Edhe vetë studiuesit pranojnë kufizimet e punës së tyre, duke theksuar se për shkak të madhësisë relativisht të vogël të kampionit, nevojiten studime më të mëdha dhe shumëqendrore për konfirmim të mëtejshëm.
Sipas National Autistic Society, më shumë se një në 100 persona në Mbretërinë e Bashkuar janë në spektrin e autizmit, përfshirë rreth 700 mijë të rritur dhe fëmijë. Autizmi është një gjendje zhvillimore e përjetshme që ndikon në mënyrën se si njerëzit komunikojnë, ndërveprojnë dhe e përjetojnë botën. Nuk është sëmundje, dhe personat autikë lindin të tillë, edhe nëse shenjat dallohen më vonë gjatë jetës.
The post Ushqime të përditshme si djathi krem dhe makaronat integrale lidhen me rrezik më të lartë për autizëm appeared first on Alsat.