Inteligjenca Artificiale dhe teknologjitë e tjera të reja po transformojnë sistemet shëndetësore, duke sjellë përparime në diagnostikim, zhvillimin e barnave dhe duke lehtësuar punën e profesionistëve të shëndetësisë.
Shumë vende evropiane tashmë përdorin inteligjencën artificiale në sistemet e tyre shëndetësore. Megjithatë, ekspertët theksojnë se ajo nuk do të zëvendësojë kurrë – dhe as nuk duhet të zëvendësojë – personelin shëndetësor.
Sipas Hans Kluge, drejtor rajonal i World Health Organization për Evropën, inteligjenca artificiale është tashmë një realitet për miliona punonjës të shëndetësisë dhe pacientë në rajon. Ai thekson se një nga sfidat më të mëdha globale mbetet mungesa e personelit shëndetësor, e përkeqësuar nga plakja e popullsisë, çka po vendos sistemet shëndetësore nën presion.
Disa vende po bashkëpunojnë me kompani të teknologjisë për të lehtësuar punën e mjekëve dhe për të përmirësuar shërbimet shëndetësore. Në janar 2026, Bill & Melinda Gates Foundation dhe OpenAI njoftuan krijimin e një fondi prej 50 milionë dollarësh për zhvillimin e kapaciteteve të inteligjencës artificiale në sistemet shëndetësore të vendeve afrikane. Projekti nis në Rwanda dhe synon të arrijë në rreth 1000 klinika të kujdesit parësor deri në vitin 2028.
Në Evropë, mjekët po përdorin mjete të inteligjencës artificiale që regjistrojnë dhe përpunojnë shënimet mjekësore, duke kursyer kohë nga dokumentacioni dhe duke u lejuar të kalojnë më shumë kohë me pacientët.
Teknologjia po zhvillohet gjithashtu për diagnostikimin e sëmundjeve, gjë që mund të përshpejtojë identifikimin e problemeve shëndetësore dhe të mundësojë trajtim më të hershëm.
Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë edhe për rreziqet. Studime të fundit tregojnë se modelet e inteligjencës artificiale mund të jenë problematike kur përdoren për këshilla mjekësore, pasi jo gjithmonë vlerësojnë saktë urgjencën e një problemi shëndetësor.
Ekzistojnë gjithashtu shqetësime për sigurinë dhe ndjeshmërinë e të dhënave biologjike, si dhe për mënyrën se si këto të dhëna përdoren nga sistemet e inteligjencës artificiale.Sipas një raporti të World Health Organization, vetëm 8 për qind e vendeve anëtare kanë hartuar një strategji kombëtare për përdorimin e inteligjencës artificiale në shëndetësi, çka tregon se zhvillimi i teknologjisë duhet të shoqërohet edhe me politika dhe rregullore të qarta.
Ndërsa teknologjia vazhdon të zhvillohet, ekspertët theksojnë se pyetja nuk është më se çfarë mund të bëjë inteligjenca artificiale në shëndetësi, por kush vendos se si dhe për kë do të përdoret ajo.
Këto çështje pritet të diskutohen nga ekspertë të inteligjencës artificiale dhe të shëndetësisë gjatë një samiti ndërkombëtar për shëndetin, që do të mbahet më 17 mars në Brussels./Euronews.al