Një tjetër rrugë e rëndësishme për furnizimin me naftë në tregun botëror është vënë në rrezik, pasi Arabia Saudite ka mbyllur një nga naftësjellësit e saj kryesorë pas sulmeve me dron.
Autoritetet saudite njoftuan të premten se kanë pezulluar funksionimin e naftësjellësit East-West, duke thënë se sulmet me dronë nga territori i Irakut shkaktuan të plagosur dhe dëme materiale. Deri tani, asnjë grup nuk ka marrë përgjegjësinë për sulmet.
Presidenti amerikan Donald Trump ka akuzuar grupe të armatosura të mbështetura nga Irani që veprojnë në Irak. Irani i ka mohuar kategorikisht këto akuza. Naftësjellësi East-West lidh zonat e prodhimit të naftës në lindje të Arabisë Saudite me portin e Yanbu në Detin e Kuq. Gjatë luftës, ai ka luajtur një rol të rëndësishëm duke i lejuar Arabisë Saudite të transportojë miliona fuçi naftë përmes Detit të Kuq, duke shmangur ngushticën e Hormuzit.
Sipas një vlerësimi të Capital Economics, mbyllja e këtij naftësjellësi mund të ndikojë deri në 4% të furnizimit botëror me naftë.
Situata është bërë edhe më e vështirë për shkak të zhvillimeve në Detin e Kuq. Javën e kaluar, rebelët Houthi të mbështetur nga Irani morën kontrollin e qytetit port Mocha në Jemen dhe të ishullit Perim, pranë ngushticës Bab al-Mandeb. Kjo rrugë detare ka shërbyer si një alternativë për transportin e naftës gjatë krizës në ngushticën e Hormuzit.
Mbyllja e naftësjellësit dhe pasiguria në Detin e Kuq kanë shtuar frikën se rrugët kryesore për eksportin e naftës nga rajoni mund të bllokohen. Të hënën, çmimi i naftës Brent u rrit me më shumë se 3%, duke kaluar në rreth 108 dollarë për fuçi, ndërsa nafta amerikane WTI arriti rreth 103 dollarë për fuçi.
Ekspertët paralajmërojnë se një mbyllje e gjatë e naftësjellësit do të kishte pasoja të forta për tregun. East-West ka transportuar mesatarisht rreth 6 milionë fuçi naftë në ditë gjatë luftës, ndërsa kapaciteti i tij maksimal është rreth 7 milionë fuçi në ditë.
Naftësjellësi nuk përdoret vetëm për eksportin e naftës bruto, por edhe për furnizimin e rafinerive në bregun perëndimor të Arabisë Saudite, të cilat prodhojnë karburante si nafta dizel.
Çmimet e karburanteve janë tashmë në nivele të larta. Në SHBA, çmimi mesatar i naftës dizel ka kaluar për herë të parë 6 dollarë për gallon. Sipas ekspertëve, një mbyllje e zgjatur e naftësjellësit mund ta çojë çmimin mbi 6.50 dollarë për gallon.
Në portin e Yanbu ndodhen rreth 15 milionë fuçi naftë në rezerva. Sipas analizave të tregut, këto rezerva mund të mjaftojnë vetëm për disa ditë nëse furnizimi përmes naftësjellësit mbetet i ndërprerë. Një ndërprerje që zgjat një muaj mund të mbajë jashtë tregut deri në 120 milionë fuçi naftë dhe të shkaktojë rritje të mëtejshme të çmimeve.
Megjithatë, disa ekspertë besojnë se Arabia Saudite mund të rikthejë një pjesë të transportit përmes naftësjellësit ndërsa vazhdon riparimet. Por nëse ndërprerja zgjat për një periudhë të gjatë, kriza aktuale në tregun e naftës mund të përshkallëzohet ndjeshëm.